Turkish Journal of Geriatrics 2003 , Vol 6, Issue 1
YAŞLI HASTAYA BİRİNCİ BASAMAKTA YAKLAŞIM
Yeşim UNCU, Alis ÖZÇAKIR
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı, Bursa Bugün dünyada yaşayan her 10 kişiden biri yaşlı, yani 65 yaş üzerindedir ve son otuz yılda yaşlı nüfusu %63 oranında artış göstermiştir. 1980 yılında dünyamızda, 65 yaş üstü nüfus 260 milyon civarındayken, yaşlı nüfusun toplam nüfusa oranı %5,8 idi. 2000 yılında ise yaşlı nüfus 400 milyona ulaşırken, yaşlı nüfusun toplam nüfusa oranı %6,4 olmuştur. Benzer artış Türkiye’de de gözlenmekte ve önümüzdeki 30 yılda yaşlı nüfus oranının 2-3 kat artacağı öngörülmektedir. Nüfusumuzun değişen yaş özellikleri göz önünde bulundurularak, geleceğe yönelik sağlık hedeflerimizin ve ihtiyaçlarımızın belirlenmesinde yaşlı sağlığına gereken önem verilmelidir. Yaşlılık dönemi, tıpkı çocukluk dönemi gibi kendine has özellikleri olan bir dönemdir. Yaşlılıkta görülen başlıca sağlık sorunları kronik ve dejeneratif hastalıklardır. Kardiovasküler hastalıklar ve kanserler ise yaşlıların morbidite ve mortalitesinde en önde gelen nedenlerdir. Bu hastalıklar bakımda sürekliliği ve çok yönlü yaklaşımı gerektiren sorunlardır.Yaşlılık dönemi problemleri genellikle beklenen tabloları ile ortaya çıkmazlar ve gerek metabolik gerekse hastalıkların birden fazlasının bir arada bulunması nedeni ile tedavi yaklaşımları da farklı olabilmektedir. Bu nedenle yaşlı hastaya yaklaşım, diğer hastalara olan yaklaşımlardan farklı olmalıdır. Geriatrik hasta tıbbi, sosyal, psikolojik ve etik öğeleri içeren, bütüncül ve multidisipliner bir yaklaşımı gerektirir. Dünya Sağlık Teşkilatının tüm dünya için önerdiği “Sağlıklı Yaşlanma” hedefinin, Türkiye için de gerçekleşebilmesi yaşlı sağlığına birinci basamak sağlık hizmeti sunumunda gereken önemin verilmesi ve bu konudaki çalışmaların arttırılarak devam ettirilmesi ile mümkün olabileceği düşüncesindeyiz. Keywords : Yaşlı hasta, birinci basamak, genel yaklaşım