Turkish Journal of Geriatrics 2003 , Vol 6, Issue 4
İLERİ EVRE PROSTAT KANSERLİ HASTALARDA ANDROJEN DEPRİVASYON TEDAVİSİNİN KEMİK MİNERAL DANSİTESİNE ETKİSİ
Sertaç YAZICI, Murat KOŞAN, Onur KAYGISIZ, Mesut TÜL, Öztuğ ADSAN
Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi, 2. Üroloji Kliniği, Ankara Osteoporoz androjen deprivasyon tedavisine(ADT) sekonder olarak gelişen önemli bir komplikasyondur. Orşioektomi ile veya LHRH agonistleriyle yapılan ADT, kemik mineral dansitesini azaltmakta ve fraktür riskini arttırmaktadır. Bu çalışmada, kemik metastazı olmayan ileri evre prostat kanserli hastalarda cerrahi veya medikal kastrasyonun kemik mineral dansitesi üzerine olan etkileri araştırılmıştır. Çalışmaya daha önce androjen deprivasyon tedavisi almamış, kemik sintigrafisinde metastazı olmayan, serum PSA (prostat spesifik antijen) düzeyi 100 ng/ml’nin altında, M0 evresindeki 16 prostat kanserli hasta alındı. Hastalar iki gruba randomize edildi. Birinci gruptaki 9 hastaya bilateral orşiektomi operasyonu yapıldı ve antiandrojen olarak 50 mg/gün bicalutamide başlandı. İkinci gruptaki 7 hastaya ise LHRH analoğu ve 50 mg/gün bicalutamide başlandı. Aynı yaş grubundaki 16 sağlıklı erkek birey, kontrol grubu olarak alındı. Sıfırıncı ve 6. aylarda sağ kalça eklemi ve L1-L4 vertebraların kemik mineral dansiteleri (KMD) dual energy x-ray absorptiometer (DEXA) ile ölçüldü. Sıfırıncı ve 6. aylarda elde edilen sonuçlar nonparametrik Kruskal-Wallis testi ile karşılaştırıldı. Analiz sonucunda p<0.05 olarak bulunduğunda parametreler arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Lumbar vertebra, kalça ve Ward üçgeninde 6. ay sonunda üç grup arasındaki yüzdelik değişimlerin farkı istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Orşiektomi grubunda, her üç bölgedeki KMD değerlerindeki yüzdelik azalma oranları LHRHa grubuna oranla daha fazla olmasına rağmen aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildir (p<0.05). Bizim çalışmamızın sonuçlarına göre kullanlan hormon tedavilerinin çeşidinden bağımsız olarak hormonal tedavinin KMD üzerinde azaltıcı etkisi olduğu gösterilmiştir. Prostat kanserinin hormonal tedavisinde osteoporotik fraktür riski kemik mineral dansite değerlerinin düşme nedeniyle artmaktadır. Keywords : Prostat kanseri, antiandrojen tedavi, osteoporoz