Turkish Journal of Geriatrics 2004 , Vol 7, Issue 2
YAŞLI POPÜLASYONDA ALT EKSTREMİTE ÖDEM NEDENLERİ
Hüseyin OKUTAN, Ali KUTSAL
Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi Anabilim Dalı, ISPARTA
Türkiye Yüksek İhtisas Hastanesi, Kalp ve Damar Cerrahisi Kliniği, ANKARA
Yaşlı hastalarda alt ekstremite ödemi sık bir problemdir. Yaşlı hastalarda klinik inceleme çoğunlukla alt extremitedeki ödemin doğru nedenini ortaya çıkarır. Yaşlı populasyonda alt ekstremite ödeminin tanısında ödemin akut veya kronik, iki taraflı veya tek taraflı, bölgesel veya yaygın, ağrılı veya ağrısız olup olamadığının değerlendirilmesi gerekir. Kronik ve tek taraflı ödem genellikle venöz veya lenfatik hastalıklardan kaynaklandığı halde, iki taraflı ödem hemen daima kalp, böbrek ve karaciğer hastalıkları, malnütrisyon ve tiroit bozuklukları gibi sistemik veya santral bir nedeni gösterir.
Başlangıç laboratuar incelemeleri, sistemik hastalıkların belirtilerini araştırmak için, rutin kan testleri ve idrar analizlerini içermelidir. Ödemin sistemik bir nedeni olmadığı anlaşılınca bölgesel nedenler araştırılmalıdır. Venöz hastalıkların tanısında Doppler incelemesi genellikle yeterlidir. Yaşlı popülasyonda alt ekstremite ödeminde başlıca damarsal nedenler, derin ven trombozu (DVT), kronik venöz yetmezlik, yüzeyel tromboflebit, variköz venler ve kazanılmış arteriyovenöz fistüllerdir. DVT genellikle ağrılı alt ekstremite ödemi ile birliktedir. Bununla ilgili olarak venöz yetmezlik hemen daima geçirilmiş bir DVT’ ye ikincildir. Yüzeyel tromboflebit alt ekstremiteler de intravenöz katater veya intravenöz ilaç kullanımı ile birliktedir. Variköz venler genellikle derin venöz sistemin normal olduğu primer variköz venler ve derin venöz sistemin yetmezliğinin olduğu sekonder variköz venler olarak ayrılır. Ek olarak, lenfödemin damarsal nedenlerden ayırıcı tanısı zor olabilir.
Bu makalede, yaşlı populasyonda en sık alt ekstremite ödem nedenlerini damarsal konuları temel alarak gözden geçirdik.
Keywords : Ödem; Alt ekstremite, Yaşlılık, Geriatri.