Turkish Journal of Geriatrics 2004 , Vol 7, Issue 2
YAŞLIDA FİZİKSEL, FİNANSAL ÖRSELENME VE İHMAL EDİLME(*)
Pembe KESKİNOĞLU, Hatice GİRAY, Metin PIÇAKÇIEFE, Nurcan BİLGİÇ, Reyhan UÇKU
Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı, İzmir
İl Sağlık Müdürlüğü, İzmir
Yaşlı nüfusun hızla artması, sosyal güvenlik ve destek sistemlerinin yetersizliği, kötüleşen ekonomik nedenlerle yük olarak görülen yaşlının örselenme ve ihmali de artmaktadır. Bu çalışmada İzmir ili İnönü Sağlık Ocağı Bölgesinde 65 yaş ve üzeri yaşlılarda fiziksel, finansal örselenme ve ihmal araştırılmıştır. Kesitsel bir çalışma yapılmış, sağlık ocağının 359 yaşlısından uygun örneklemeyle 204 yaşlı seçilmiştir. Oluşturulan anket formuyla yaşlılarla yüzyüze görüşülerek veri toplanmıştır. Fiziksel, finansal örselenme yaşlının bildirimine dayanarak, ihmal ise araştırmacıların yaşlının kişisel ve ev hijyeniyle ilgili gözlemlerinin değerlendirildiği bir ölçekle belirlenmiştir. Ayrıca sosyodemografik, ekonomik özellikleri, yaşadığı ev ve sağlığı ile ilgili değişkenler araştırılmıştır.
Örnekteki 204 yaşlının %98.6’sına ulaşılmıştır. %61.2’si kadın, yarısı 65-69 yaş grubunda, %75’i okuma yazma bilmemekte, 23 yaşlı yalnız yaşamaktadır. Yaşlıların 3’ü(%1.5) fiziksel, 5’i(%2.5) finansal örselenme ile karşılaşmış. 7’sinde(3.5) kesin ihmal bulgusu 58’inde(%28.9) olası ihmal bulgusu saptanmıştır. Olası ihmal bulgusu olan grupta, yaş ortalamasının ihmal olmayan gruba göre, yüksek olduğu ve yakınlarının yaşlının sorunları ile daha az ilgilendikleri bulunmuştur.
Sonuç olarak, İzmir’e doğudan göçün yoğun olduğu bir gecekondu bölgesinde yaşlılarda fiziksel, finansal örselenme ve ihmalin düşük düzeyde olduğu bulunmuş, geleneksel aile yapısı yaşlının ihmal ve örselenmesine karşı bir koruma sağladığı düşünülmüştür.
(*)7-11 Nisan tarihinde Antalya` da yapılan 1. Ulusal Yaşlı Sağlığı Kongresinde poster ödülü kazanmıştır.
Keywords : Yaşlı, Fiziksel örselenme, Finansal örselenme, İhmal.