Turkish Journal of Geriatrics 2012 , Vol 15, Issue 3
GENEL VE SPİNAL ANESTEZİ UYGULANAN YAŞLI KALÇA KIRIĞI OLGULARINDA DELİRYUM YAYGINLIĞI, RİSK FAKTÖRLERİ VE BİLİŞSEL FONKSİYONLAR
İnci Meltem ATAY1, Ahmet ASLAN2, Tolga ATAY3, Halil BURÇ3
1Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı ISPARTA
2Afyonkarahisar Devlet Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği AFYONKARAHİSAR
3Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı ISPARTA
Giriş: Deliryum kalça kırığı bulunan geriatrik hastalarda ciddi bir mortalite ve morbidite nedenidir. Bu çalışmanın amacı, ülkemizde kalça kırığı sonrası bazı risk faktörleri birlikteliğinde ameliyat sonrası deliryum sıklığını araştırmak ve ameliyat sonrası bilişsel fonksiyonlara anestezinin etkilerini değerlendirmektir.

Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 70 (≥60 yaş) kalça kırığı olgusu dahil edilmiştir. Hastalar, DSMIV' e göre yapılandırılmış klinik görüşme ölçeği, Standardize Mini Mental Test (SMMT) ve Deliryum Derecelendirme Ölçeği (DDÖ) ile ameliyat öncesi ve sonrası dönemlerde değerlendirilmiştir.

Bulgular: 70 kalça kırığı olgusunun 16'sında (%22.9) ameliyat sonrası deliryum gelişmiştir. Geçmiş deliryum öyküsü, ileri yaş (≥75 yaş) ve metabolik bozukluğun, ameliyat sonrası deliryum riskini artıran risk faktörleri olduğu bulunmuştur. Anestezi tipi, kronik hastalık varlığı ve çoklu ilaç kullanımının ameliyat sonrası deliryumu artırmadığı belirlenmiştir. SMMT ve DDÖ puanlarına göre tüm hastaların bilişsel fonksiyonları etkilenmiştir.

Sonuç: Geçirilmiş deliryum öyküsü ve ileri yaş önlenemez risk faktörleri olup, kalça kırığı olgularında metabolik bozukluklar açısından destekleyici tedavi ameliyat sonrası deliryum riskini azaltabilir. Bununla birlikte, anestezi tipinin ameliyat sonrası dönemde deliryumu ve bilişsel bozukluğu artıran bir risk faktörü olmadığı belirlenmiştir. Keywords : Deliryum; Kalça Kırıkları; Risk Faktörleri; Bilişsel Bozukluklar; Anestezi