Turkish Journal of Geriatrics 2013 , Vol 16, Issue 4
PULMONER REHABİLİTASYONUN KRONİK OBSTRÜKTİF AKCİĞER HASTALIĞI OLAN YAŞLI VE GENÇ HASTALARDAKİ SONUÇLARI
Alev GÜRGÜN1, Pervin KORKMAZ EKREN1, Hale KARAPOLAT2, Şenay TUNCEL1
1Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı İZMİR
2Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı İZMİR
Giriş: Pulmoner rehabilitasyonun kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) olan hastalarda egzersiz kapasitesini ve yaşam kalitesini arttırdığı; anksiyete ve depresyonu azalttığı gösterilmesine rağmen yaşlı ve genç hastalardaki sonuçları tam olarak bilinmemektedir. Çalışmamız yaşlı KOAH'lı olgularda, pulmoner rehablitasyonun etkisini saptamak amacıyla yapılmıştır.

Gereç ve Yöntem: Haftada iki kez hastanede ve bir kez evde uygulanan egzersiz programından oluşan; sekiz haftalık pulmoner rehabilitasyon programına katılan stabil KOAH'lı hastalar ≤65 yaş ve >65 yaş olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Dispne, artan hızda mekik yürüme testi, St. George's Respiratory Questionnaire ile yaşam kalitesi, anksiyete ve depresyon skoru pulmoner rehablitasyon öncesi ve sonrasında değerlendirilmiştir. Yaşlı ve genç hastalarda pulmoner rehablitasyonla saptanan değişiklikler karşılaştırılmıştır.

Bulgular: Yüz dokuz hastanın değerlendirildiği çalışmamızda genç hasta grubunda yaş ortalaması 58.96±4.63 olan 52 hasta, yaşlı hasta grubunda da yaş ortalaması 73.58±5.75 olan 57 hasta yeralmıştır. Pulmoner rehablitasyon sonrasında yürüme mesafesinde gençlerde 76.86±93.18 m (p<0.0001) yaşlılarda ise 34.64±60.35 m (p<0.0001) artış saptanmıştır. Genç hasta grubunda BORG skorunda -0.46±1.50 (p=0.04) azalma olurken yaşlılarda dispnedeki azalma -0.12± 0.96 (p=0.35) olarak izlenmiştir. St. George's Respiratory Questionnaire, Hastane Anksiyete Depresyon skorlarında pulmoner rehabilitasyon sonrası gençlerde anlamlı düzelme olmasına rağmen yaşlılarda sadece St. George's Respiratory Questionnaire'ın ‘toplam' skorunda anlamlı düzelme olmuştur. Pulmoner rehabilitasyon sonrası dispne, St. George's Respiratory Questionnaire ve Hastane Anksiyete Depresyon skorlarında saptanan ortalama değişimlerin karşılaştırılmasında her iki grup arasında fark bulunmamış (p=NS); artan hızda mekik yürüme testinde pulmoner rehabilitasyon sonrası saptanan artış genç hasta grubunda daha fazla saptanmıştır (p=0.006).

Sonuç: Yaşlı KOAH'lı hastalar da pulmoner rehabilitasyon programlarından genç hastalar kadar yarar görebilmektedir. Bu olgular yaşları dolayısıyla pulmoner rehabilitasyon programından dışlanmamalıdırlar. Keywords : Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı; Egzersiz Kapasitesi; Yaşam Kalitesi; Anksiyete; Depresyon; Rehabilitasyon